Bouwen met taal

Jokezelf over gisteren, vandaag en morgen

Wat is uw meisjesnaam?

Toen ik in 1972 trouwde, nam 85% van de vrouwen die in het huwelijksbootje stapten, de achternaam van haar echtgenoot aan. Ik wilde dat niet, want ik huwde mijn man, en niet zijn naam. Toentertijd was dat dus een uitzondering en moest ik veel moeite doen om, op mijn werk en bij allerlei instanties, mijn eigen naam te behouden. Men vond het nogal raar. Je was vrouw, getrouwd, dús was je de vrouw van een man wiens naam je ging dragen en had je bijgevolg ook een  meisjesnaam. Ik vónd dat stom, dus liet ik overal mijn eigen naam staan.

In Amsterdam was dat geen probleem, maar in de provinciestad waar wij, in 1982, met onze kinderen gingen wonen, stuitte ik op weerstand bij het verlengen van mijn paspoort. Toen ik dat afhaalde, stonden daar ineens twee namen in. Hè? Ik voerde al sinds mijn geboorte alleen mijn eigen naam. En dat wilde ik blijven doen. Eruit met mijn man zijn naam! De ambtenaar was verbijsterd: Dat meende ik niet! En het kon ook niet, want ik was immers gehuwd? Jazeker, al tien jaar. En mijn man ook. Maar in zíjn nieuwe paspoort stond maar één naam. Dat klopte, was het antwoord, maar hij was een man. O? Dus? Nou, hakkelde de ambtenaar, zo zijn de regels. Regels? En in Amsterdam dan? Daar hadden ze in de provincie niets mee te maken. Getrouwde vrouwen hadden hier een dubbele naam.
Ik dacht het toch niet en bleef volhouden dat ik alleen míjn naam in dat boekje wilde. Ik kreeg mijn zin, al stond vervolgens achter mijn naam ineens vermeld dat ik ‘echtgenote was van W’. Voor de douane, werd erbij gezegd, anders wisten die niet dat ik getrouwd was. Maar zo’n zelfde opmerking stond niet achter de naam van mijn echtgenoot. Hoefde de douane dat van hem niet te weten dan?  Nee, want mijn echtgenoot was immers een man! De ambtenaar zuchtte diep terwijl hij me dat uitlegde. Ik ook.
Ik heb het er bij laten zitten, maar bij de volgende verlenging, vijf jaar later, heb ik ook de toevoeging laten verwijderen. Kinderachtig? Misschien. Maar voor mijn gevoel ging het om mij als persoon. En ik wilde gewoon blijven wie ik was.

Bij mijn tweede huwelijk, in 2009, vroeg de trouwambtenaar of ik mijn mans’, of mijn man mijn naam wenste te gaan gebruiken, of dat we misschien allebei een dubbele naam wilden. En kwam meneers naam dan vooraan of had de naam van mevrouw de voorkeur?
Maar ondanks die vooruitgang, zijn er nog steeds instanties die er, als ik mijn naam noem, automatisch van uitgaan dat het mijn mans naam is. Want; vrouw, getrouwd, dus ehm… wat is uw meisjesnaam?

25 reacties op “Wat is uw meisjesnaam?

  1. staartje
    16 maart 2012

    Wat ik wel waarneem, is dat meiden nu vaak de naam van hun partner aannemen.

    Like

  2. platoonline
    15 maart 2012

    Mij lijkt het vrij normaal dat een vrouw desgewenst haar eigen naam blijft houden. We zitten nu in 2012 en teruggrijpen naar vroeger is alleen leuk voor het verhaal. Maar het geldt niet meer.

    Selma lijkt me wat fanatiek: als je gaat scheiden staat het je toch gewoon vrij je eigen naam weer aan te nemen? Nou dan. Dat het sommige vrouwen goed uitkomt dat ze hun mans naam aanhouden, is een totaal andere discussie.

    Trouwens ik ken een man die Vrouwe van zijn achternaam heet. Moet die nu maar meteen zijn naam laten veranderen. En als je Yvonne de Man heet, is die achternaam dan besmet. Typisch een voorbeeld van een doorgeschoten reactie, lijkt mij.

    Like

    • Selma
      15 maart 2012

      Fanatiek, doorgeschoten… wat een frisse oordelen over een ander 😀
      Ik ben gewoon letterkundige, dus beroepshalve geïnteresseerd in semantiek en etymologie, en let op details waar 99 % van de mensen aan voorbijgaat.
      Daarbij ben ik tamelijk oud, heb in de geschiedenis geleefd, en de maatschappij van nabij zien veranderen van een huichelachtig mannenbolwerk (waarin de vrouw volgens de wet handelingsonbekwaam was, en gehoorzaamheid aan haar echtgenoot verschuldigd) naar gelijkwaardigheid, en vervolgens naar het losgeslagen pornofiele heden.
      Dus ik heb wel iets te melden, al is het voor iemand die de geschiedenis van de veranderde maatschappij niet kent blijkbaar onprettig om te lezen.

      Like

      • jokezelf
        15 maart 2012

        Ik ben het met je eens Selma. De maatschappij is enorm veranderd de afgelopen vijftig jaar, zeker op het gebied van man/vrouwverhoudingen maar veel mensen weten dat niet (meer) of vinden het minder belangrijk. Ook niet erg. Alles verandert. Zelfs dat.

        Like

    • jokezelf
      15 maart 2012

      Niks doorgeschoten Plato. Het was werkelijk zo. En dat het nu niet meer geldt, is dus niet waar; het is weliswaar nu vrij normaal dat een vrouw haar eigen naam blijft houden, maar bij verschillende instanties wordt mij nog steeds naar mijn meisjesnaam gevraagd. Waarom niet gevraagd naar jouw naam en naar de naam van een eventuele partner? Dat is sexeneutraal en je stoot er niemand mee voor het hoofd. Wat dacht je van twee getrouwde mannen? Wat is uw jongensnaam? Ik dacht het toch niet.

      Like

      • staartje
        16 maart 2012

        Dit klopt. Ik ben het helemaal met je eens. Het zit gewoon in ons systeem en dat leidt tot pijnlijke situatie (heeft geleid tot..)

        Like

    • staart
      15 maart 2012

      Ik had ook een collega die Vrouwe heet. Leuke man, leuke naam

      Like

  3. staart
    14 maart 2012

    Mooi herkenbaar log. Het roept veel op als ik de reacties zie. Mijn grote daad was toen de notaris niet kee mijn handtekening te zetten op de acte. Dat hoefde niet, want ikwas……. Dat vond ik onzin temeer daar ik wel tekenen MOEST voor de schuld. Met paspoort: identieke ervaringen. Eikelig eigenlijk als ik het zo lees

    Like

  4. Spuit11
    14 maart 2012

    Ben nooit getrouwd, dat vond ik al veel te ver gaan!
    Mooiste dag van mijn leven, tot de dood ons scheidt
    in goede en slechte tijden, wist ik veel?

    Ben ook alleenstaande in de opvoeding geworden
    alleenstaande moeder, zijn er ooit twee dan? Buiten de samenwonende dames, maar ook dan maar 1 toch?

    Als ik mijn naam noem voor mij of kind, volgt ook de vraag……e.u.m. naam???
    Heb ik al gezegd, zelfde, hoezo??? 😉
    Lichtelijke verwarring, die ze snel onderdrukken om mij niet te????

    Kijk altijd met open blik, alsof ik nieuws van de dag ga ontvangen!

    Like

  5. hannekelive
    14 maart 2012

    pff wat een gedoe om een naam, alsof je meer of minder bent als je je mans naam danwel niet of wel draagt.
    lekker belangrijk, ik ben wie ik ben, ongeacht de voor-, achter-, of meisjesnaam.

    Like

    • Selma
      14 maart 2012

      Inderdaad Hanneke, lekker belangrijk:
      een derde of meer van de huwelijken loopt op de klippen, en dan zit je als meisje opgescheept met die achternaam, onder wie iedereen je kent, van een intussen gehate man.
      Er zijn ook van die kippen die dan toch de naam van hun ex blijven dragen, omdat die meer aanzien heeft dan hun eigen afkomst. Type Emma Brunt, oh, hoe lekker belangrijk toch!

      Overigens zijn bijna alle namen van voorvaderen afkomstig, van mannen dus. Vandaar dat er zoveel bizarre onder zitten: vrouwen die Koopman of De Heer van achteren heten.
      Daarom gebruik ik mijn ‘eigen’ achternaam ook liever niet, omdattie herinnert aan een of ander beroep van een opa uit circa 1800 had, en wat heb ik daar mee te maken? Niks.

      Like

    • jokezelf
      15 maart 2012

      Ik betoog toch niet dat je meer of minder bent als je je mans naam wel of niet draagt? Ik schrijf dat ík er persoonlijk moeite mee had en heb dat ik onder mijn mans naam bekend zou worden. Dat wilde ik niet en dat wil ik nog steeds niet. En als het niet belangrijk zou zijn, zou het niet moeten uitmaken toch? Destijds deed het dat wel. Nu is dat veel minder en mag je kiezen. Wat ik veel normaler vind.
      Het gaat mij trouwens ook om dat meisjesnaam Hoezo meisje? Ik ben een vrouw, waarom dan niet naar mijn eigen naam gevraagd. Of mijn oorspronkelijke naam, maar meisjesnaam? Heeft u een teiltje?

      Like

  6. Selma
    14 maart 2012

    In 1982 was die ambtenaar nog niet goed op de hoogte:
    dat ‘echtgenote van W.’ hoefde toen al niet meer, omdat man en vrouw sinds 1976 in het huwelijk gelijkwaardig aan elkaar waren.
    Maar… ik ben verbaasd dat jij in 1972 getrouwd en wel werkte.
    Ik deed dat toen ook, onder m’n eigen naam, maar dat laatste was het probleem niet.
    Wèl dat ik getrouwd was, en niet had willen stoppen,
    en erger: dat ik 1971 een kind kreeg en na zes weken weer terug kwam, de ontaarde moeder.
    Toen ik 1973 nog een kind kreeg, en na zes weken wéér terug kwam, draaide de helft van de collega’s me de rug toe, en weigerde verder met me om te gaan.
    Dat was een baan op de redactie van een dagblad.
    Zo achterlijk was (ook ‘intelligent’) Nederland toen.
    (Ik hield het werk daardoor geen twee maanden meer uit, ben dus feitelijk weggepest. Sindsdien, en tot nu toe, heb ik tot mijn plezier bijna altijd als freelancer gewerkt).

    Like

    • jokezelf
      15 maart 2012

      Ik heb een soortgelijke ervaring. Toen ik trouwde werd mij al snel te verstaan gegeven dat ik 40 uur moest moest blijven werken. Ik vroeg na een paar maanden namelijk om een dagje minder omdat ik – schaap van 20 – naast mijn werk (en mijn avondstudie) ineens een tweepersoons huishouden moest runnen en een man moest opvoeden om mij daarbij te ‘helpen’ omdat die twee linkerhanden had (kleine anecdote; de gordijnen moesten dicht als wij samen de afwas deden hahahaha – iemand zou hem eens zien hahaha, ik lig nog steeds in een deuk als ik eraan denk, maar het was wel lastig toen).
      Overigens werd ik rond 1980 voornamelijk door mijn buurvrouwen een beetje vreemd aangekeken, want ogguttegut die twee arme schapen zaten drie dagen per week op de crèche. Ontaarde moeder! Men zei het niet, maar ik voelde de afkeuring wel.

      Like

  7. Trees
    14 maart 2012

    Ik ben eind 1970 getrouwd en vond het prachtig dat ik de naam van mijn man ging dragen, die ik dus nog steeds gebruik. Heel erg wennen was het juist als ik een vlucht of reis boekte voor mezelf dat ik opeens mijn ´meisjesnaam´ moest gaan gebruiken. Want dat moet, zoals het in het paspoort staat. Daarin ben ik gewoon mezelf, met toevoeging e.v. ….,-)
    Ik snap je best hoor Joke en als iemand gewoon geen andere naam wil gaan gebruiken moet dat kunnen. Gelukkig is dat tegenwoordig inderdaad anders. Leuk logje hoor!

    Like

    • jokezelf
      15 maart 2012

      Tuurlijk, veel meisjes vonden het ook prachtig om de naam van hun vriendje te gaan gebruiken. Maar ik niet. Ik had en heb een erg mooie naam en die had ik dan in moeten wisselen voor eentje die ongeveer 6 miljoen keer voorkomt in Nederland.

      Like

  8. muizenoren
    14 maart 2012

    Gelijk heb je. Je word geen andere persoon omdat je trouwt, waarom zou je je naam veranderen? Hier in België is het inderdaad niet de gewoonte. Ik ken persoonlijk niemand die van naam veranderd is. Het is ook veel gemakkelijker om oude vriendinnen na jaren terug te vinden als ze niet van naam veranderd zijn. 🙂 Om nog maar te zwijgen van het gemak waarmee je stambomen kan opstellen als iedereen zijn eigen naam heeft.

    Like

  9. Marja
    14 maart 2012

    Lekker eigenwijs ben je. Ik was in 1975 onwijs trots op mijn nieuwe naam en oefende al maanden van tevoren op mijn nieuwe handtekening.
    Hier in België staat iedereen echter ingeschreven onder zijn of haar geboortenaam. Ik ben sinds 2005 dus ineens mevrouw Pranger. Dat was wennen! De eerste keren reageerde ik niet eens wanneer mijn naam werd afgeroepen in bijvoorbeeld een wachtkamer. ;o)

    Like

  10. Pingback: #Wijvenweek 3 – Wat is uw meisjesnaam? | Wijvenblogs

Reageren? Ja graag!

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Archief

Belangstellenden

%d bloggers liken dit: